Over

Foto van NSB-fotograaf Bart de Kok waarop Joden te zien zijn die naar Nederlandse rijkswerkkampen worden gestuurd, zoals Kamp Molengoot bij Hardenberg. © Stadsarchief Amsterdam

De bekende historicus Lion Tokkie geeft op 22 september een theatervoorstelling in Hardenberg, waarin de regionale Joodse werkkampen centraal staan. De organisatie is in handen van de Lionsclub Vechtdal, de opbrengst is bestemd voor een mobiele kookunit voor InBeeld waarmee cliënten van deze Hardenbergse creatieve coöperatie vaker samen kunnen koken en eten.

Lion Tokkie brengt theatershow in Hardenberg over Joodse werkkampen: ‘Kampkleding draag ik niet op het toneel’

Lion Tokkie neemt de bezoekers van theater de Voorveghter mee op een historische reis door de beruchte kampen Erika bij Ommen en Molengoot bij Collendoorn, maar besteedt ook aandacht aan De Vecht bij Dalfsen, en kampen rond Kloosterhaar, Balderhaar en Staphorst. 

Het monument ter nagedachtenis aan het Joodse werkkamp Balderhaar bij Kloosterhaar.Het monument ter nagedachtenis aan het Joodse werkkamp Balderhaar bij Kloosterhaar. © Bert Kamp

,,De zestig Joodse werkkampen die Nederland telde maakten deel uit van een totaal systeem van werkkampen tot vernietigingskampen, zoals Auschwitz. Die kampen vormden een stuwmeer, van waaruit de concentratiekampen gevuld werden. Hier werden de Joden als slaven gebruikt, anderen die niet konden werken werden na aankomst direct omgebracht.’’

Grootste razzia

,,Bijna tachtig jaar geleden, begin oktober 1942 tijdens het Loofhuttenfeest, is de grootste razzia van Nederland gehouden. Zo’n 15.000 Joden werden toen opgepakt en naar Westerbork getransporteerd’’, vertelt Tokkie. Zijn vader David, kleermaker van beroep in Amsterdam, zat in kamp Kremboong bij Hoogeveen, maar wist in juli 1942 samen met twee kampgenoten op wonderbaarlijke wijze te ontsnappen en overleefde de oorlog.   

Historicus Lion Tokkie brengt op donderdag 22 september de voorstelling ‘Van werkkampen tot Auschwitz’ in theater de Voorveghter in Hardenberg. © Lionsclub Vechtdal

Theatertournee

De voorstelling is zeker geen droge opsomming van vaak akelige feiten, belooft Tokkie. Hij wil er mee op tournee langs twintig à dertig theaters in heel Nederland. ,,De theatershow is gericht op jongeren vanaf 16 jaar tot vijftigplussers, die vaak niet meer van de Jodenvervolging weten dan dat velen zijn vergast in Auschwitz. We gaan terug in de tijd, om eerst te laten zien hoe de circa 60.000 Joden in Amsterdam in het begin van de oorlog leefden. Er zit veel muziek in, animatiefilmpjes en video. En ik doe meerdere kledingwissels. Ik begin als kleermaker, waar Flip Slier, een van de omgebrachte bewoners van kamp Molengoot, op bezoek komt voor kleding. Kampkleding draag ik niet op het toneel, dat vonden we niet goed.’’

Standaardwerk

Lion Tokkie (73) uit Ilpendam, sinds mei Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, doet al jaren onderzoek naar de Joodse werkkampen en wil daarover een standaardwerk uitbrengen. Maar zijn onderzoek is nog in volle gang. ,,Het moet wel een volledig boek worden, waarin de realiteit wordt beschreven over deze werkkampen. Ik heb pasgeleden nog weer onderzoek in Poolse archieven gedaan. Als gevolg van de coronapandemie kon je die archieven lange tijd niet in, nu loopt dat weer. Maar wanneer het boek verschijnt kan ik nog niet zeggen.’’

Een kaartje voor deze avond kost 19,50 euro en is verkrijgbaar via www.voorveghter.nl.

nl_NLDutch